Pomoce logopedyczne - za darmo lub prawie za darmo :)


pomoce logopedyczne DIY    Pracując od lat jako logopeda, psycholog, terapeuta integracji sensorycznej zebrałam dość dużo różnych pomocy - część kupiłam, część dostałam na konferencjach od różnych wydawnictw i sklepów, część zrobiłam razem z moimi podopiecznymi, niektóre sama. Od czasu do czasu przychodzi jednak taki moment (jak dziś), kiedy mam potrzebę pozbyć się nadmiaru, zrobić porządki. W praktyce bowiem okazuje się, że wielu z nich i tak nie używam - okazują się niepraktyczne.

Jakie pomoce, moim zdaniem, warto mieć?

Przedstawiam kilka grup - każda dotyczy innego obszaru ćwiczeń:

- ćwiczenia rozwijające orientację w przestrzeni ze szczególnym uwzględnieniem przestrzeni jamy ustnej i świadomości anatomii kompleksu ustno-twarzowego
  • lustro 
  • maskotka (może być uszyta samodzielnie) z miękkim filcowym językiem do demonstracji płaskiego "przyklejenia" języka do podniebienia lub opadania na dno jamy ustnej
- ćwiczenia na rozgrzewkę - czyli gimnastyka narządów artykulacyjnych i mięśni twarzy:
  • wydruki A4 (karty pracy) z różnymi rysunkami zwierząt - dzieci bardzo je lubią (po zajęciach traktują je jako kolorowanki) - na zajęciach natomiast są inspiracją do ćwiczeń - i tak: 
> konik zachęca do kląskania językiem
> niedźwiadek do chrapania 
> kotek do ćwiczenia warg - kilka razy miau (robimy np. wyraziste miau kocurka, śpiewne miau kotki, delikatne szeptane miau małych kociaków - przy okazji gimnastyki warg robią się niemal "same" ćwiczenia fonacyjne)
> piesek do hau hau (dźwięcznego ɦ ) wspomagającego wywołanie tylnojęzykowych k + g
> sówka do ho ho huhu (podobny cel jak piesek)
> chomik do przesuwania języka z jednego policzka do drugiego
> zajączek - pomaga w naśladowaniu dźwięku typu kic, kic (postpalatalne zmiękczone ki, gi)
> żyrafa zachęca do wyciągnięcia szyi i poćwiczenia żuchwy
> pszczółka do bzyczenia
  • miniaturki zwierzątek - używane do tego samego celu jak powyżej plus do ćwiczeń dialogowych
  • lusterko / lustro - przydatne przy ćwiczeniach ułożenia artykulatorów zwłaszcza dla dzieci z tendencją do realizacji międzyzębowych (lusterko pomaga pilnować język, by się nie wysuwał)
  • uszyta maskotka węża z otwartą buzią i językiem, który pomaga zilustrować ćwiczenie "malowania" podniebienia czubkiem języka 
  • małe, zwykłe karteczki do ćwiczeń warg - przytrzymywanie kartki z taką siłą, by nie dało się jej wysunąć
- ćwiczenia koordynacji oddechowo-fonacyjnej:
  • wiatraczki (część zrobiona samodzielnie z papieru)
  • bańki mydlane
  • dmuchajki (można zrobić z plastikowej butelki) 
  • drobinki bibuły
  • drobiny waty
  • piórka
  • słomki
- ćwiczenia artykulacyjne - tu staram się nie używać pomocy, z wyjątkiem lusterka i palca dziecka, które ma pewne rzeczy wykonać samodzielnie, 
 - ćwiczenia percepcji słuchowej 
  • różne przedmioty, w które można zastukać i wydadzą dźwięk (szklanki z wodą, pudełka, kamyki, folia szeleszcząca, kulki papieru, balony, proste rzeczy, które są pod ręką - choćby dosłownie blat biurka :)
  • czasem korzystam z nagranych dźwięków (tę pomoc cenię i choć nie używam często, lubię gdyż dzieci ją lubią)
  • do ćwiczeń słuchu używam dłoni (klaskanie, wystukiwanie prostych rytmów, pstrykanie palcami)
  • na każdych zajęciach realizuję ćwiczenia słuchu fonetycznego typu: co słyszysz na początku słowa...?, lub: powiem ci dwa słowa - a ty mi powiedz, które jest poprawne (podczas tych ćwiczeń zachęcam dziecko do działań twórczych i rozwijania podzielności uwagi - proponuję zabawy manualne: kolorowanie, malowanie, łączenie punktów, robienie labiryntów, wycinanie, przewlekanie kordonka przez otwory, sznurkowe makramy, proste szycie (fastryga, na okrętkę, różnie)
- ćwiczenia lewej półkuli
  • układanki sekwencyjne (staram się korzystać z naturalnych pomocy: kasztanów, kamieni, muszelek, miseczek z wodą o różnych temperaturach itp.)
  • analiza (rożnicowanie, wyodrębnianie, porównywanie) - karty pracy i zbiory przedmiotów (podobnie, jak wyżej, naturalnych)
  • ćwiczenia następstwa czasowego i przyczynowo-skutkowego  - karty pracy (historyjki obrazkowe, wycinanki - układanki, książeczki)
  • planowanie i monitorowanie realizacji planu - karty pracy (labirynty, wodzenie po śladzie), plansze zrobione z klocków lub kartonu (przeprowadzanie kuleczki przez tor), duże tory przeszkód zrobione przy pomocy poduszek, podestów, liny, szarf, tuneli itp.
- ćwiczenia prawej półkuli 
  • praca z dłonią - ćwiczenia przestrzennego ułożenia palców i całej dłoni względem ciała
  • ćwiczenia z kształtami literopodobnymi - karty pracy + książeczki
  • śpiew i muzyka (gram na ukulele i razem śpiewamy proste piosenki)
  • chwila na swobodną artystyczną twórczość (malowanie palcami lub pędzelkiem)
- ćwiczenia integracji bilateralnej 
  • praca z ciałem 
- ćwiczenia sprawności składniowych i komunikacyjnych - zabawy dialogowe, narracyjne, rozwijanie słownictwa
  • pacynki i maskotki, 
  • zabawy manualne, podczas których dziecko jednocześnie ćwiczy ręce i rozmawia lub słucha (czytanej książeczki, opowiadania) i  odpowiada.

    To oczywiście tylko schemat zajęć logopedycznych i przykłady pomocy - każde zajęcia różnią się od siebie w zależności od wiodącego zagadnienia, nad którym pracujemy. Inaczej pracuje się przy opóźnionym rozwoju mowy, inaczej przy korekcie na przykład szeregu szumiącego czy sygmantyzmie interdentalnym (seplenieniu międzyzębowym). Motywacją do napisania tego artykułu była refleksja na temat pomocy logopedycznych - okazuje się, że wcale nie potrzeba ich aż tak wiele - często wystarczy to, co jest pod ręką, a można zrealizować wartościowe zajęcia i przećwiczyć gruntownie wszystko, co było w zamierzeniu.

Komentarze

O autorze:

Magdalena R. Babczyk - mgr psychologii, filologii, logopeda, terapeuta.
Zapraszam do kontaktu - zakładka: O mnie - oferta, kontakt, współpraca.

Subskrybuj i otrzymuj nowości na swoją skrzynkę. Follow by Email

.

POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ